Bluffen is Liegen

Het nieuws over Joran van der Sloot, verdachte in de zaak Holloway, is ook door de pokerscene veelvuldig besproken. De jongen schijnt liefhebber te zijn van de pokersport en speelde regelmatig online op verschillende sites. Z'n resultaten werden door fanatieke journalisten opgezocht en de conclusie was door de landelijke media al gauw getrokken: hij was pokerverslaafd.

De reden? Omdat hij soms wel meerdere toernooien per dag speelde en over weinig anders kon praten dan poker. Ik kon m'n lach niet inhouden. Als er zo wordt geredeneerd is bijna iedereen die ik ken zwaar pokerverslaafd. Het spelen van verschillende toernooien online op een dag is een doodgewoon verschijnsel voor een pokerspeler. Sterker nog, het is een logische manier van spelen: doordat de variantie in toernooien zo groot is, is het bijna onmogelijk om je als speler te richten op slechts één toernooi. Bovendien vervelen veel spelers zich te pletter als ze maar één toernooi spelen.
Toen Joran bij Pauw & Witteman te gast was, vertrouwde ik 'm voor geen meter. Hij had moeite met z'n zinnen, maar wat vooral opviel: zijn non-verbale communicatie sprak boekdelen.

Veel pokerspelers, waaronder ikzelf, hebben zich verdiept in het bestuderen van lichaamstaal en non-verbale communicatie. Het is een essentieel onderdeel aan de pokertafel. Op het moment dat een speler een belangrijke move maakt, hij gaat bijvoorbeeld all-in, kan hij onbewust allerlei signalen afgeven, die de sterkte of zwakte van z'n kaarten kunnen verraden. Daarom denken spelers ook lang na voor ze een beslissing nemen. In de maximaal vijf minuten bedenktijd die je dan krijgt, probeer je als speler niet te alleen het verloop van de hand te analyseren, maar let je vooral op je tegenstander. Zit hij rustig in z'n stoel? Zijn z'n handpalmen gesloten of dicht? Beweegt ie met z'n voeten? Maakt hij oogcontact, of juist niet? Wat doet ie met z'n lippen?

Er is een aantal boeken en dvd's gemaakt die ingaan op deze materie. Een van de interessantste boeken is "Read 'm and Reap", waarin wereldkampioen Phill Helmuth met behulp van een FBI-agent lichaamstaal probeert de decoderen. Als een speler een "tell" heeft, kun je daar optimaal gebruik van maken aan tafel.

De inzichten die ik heb geleerd, pas ik ook toe in het "gewone" leven. Ik merk vrij snel of iemand de waarheid spreekt, of dat ie keihard liegt. In het geval van Joran van der Sloot riep ik tijdens de uitzending van Pauw & Witteman al: "Hij liegt alles bij elkaar".
De non-verbale communicatie wees duidelijk op een zeer gespannen Joran. Uiteraard was de situatie daar ook naar, en kun je niet alles eenduidig analyseren. Toch waren de tekenen overduidelijk. Vooral het natmaken van de lippen was een duidelijk signaal: "Ik spreek niet de waarheid," leek hij hiermee te zeggen.

Ervaren live-pokerspelers gaan vaak een stapje verder en proberen de tegenstander op een dwaalspoor te zetten door juist "reversed tells" af te geven. De tegenstander in de val lokken. Dan wordt liegen een spel, maar in het geval van Joran is daar geen sprake van: hij had immers niets te winnen door z'n tegenstander (Peter R. de Vries) in de val te lokken. Hij is er zelf ingetrapt.

"Deze column verscheen eerder in De Telegraaf op 9 februari 2008"

• 
• 
• Stuur naar vrienden
• Print